Từ vài chục năm qua, khi nền kinh tế đất nước khá lên, mức sống người dân nâng cao, nhà hàng buffet liên tục phát triển ở các TP lớn với thực đơn kiểu Nhật, Hàn, Thái… và dĩ nhiên các món Việt, thu hút những người thích cách ăn uống thoải mái này, nhất là giới trẻ.

Lòng tham sinh ra phản cảm

Thực khách của các nhà hàng buffet là những người có thu nhập ổn định, từ trung bình khá trở lên, bởi giá một bữa buffet tối phải từ vài ba trăm đến năm, sáu trăm ngàn đồng cho một người ăn. Buổi trưa thì có rẻ hơn một chút do thời gian ăn không kéo dài quá vài giờ. Ở các nhà hàng buffet tập hợp rất nhiều món ăn, lại được trình bày rất hấp dẫn, không khí sinh động, rộn ràng. Cách thức tự chọn thức ăn và ăn uống thoải mái ở các nhà hàng buffet là những nét văn hóa ẩm thực tương đối mới mẻ với một số người tuy có thu nhập khá nhưng vẫn chưa quen với phong cách ăn uống này nên đã nảy sinh nhiều chuyện chướng tai gai mắt.

Do ăn buffet tính tiền theo đầu người, trẻ em dưới 1 m thường được tính nửa giá tiền người lớn, nhiều gia đình đưa trẻ con đi ăn mà không bảo ban, nhắc nhở chúng nên có nhiều trẻ tha hồ chạy tung tăng, lấy thức ăn vô tội vạ, gây phiền hà cho những thực khách khác. Cũng có nhiều người coi bộ túi tiền rủng rỉnh nhưng cách ăn uống buffet vẫn rất “bản năng”. Tại nhiều nhà hàng buffet, chúng ta dễ bắt gặp cảnh một số người chen nhau ở bàn hải sản, gắp tôm, lấy cua rất tận tình chất đầy cả đĩa, có lẽ ăn cho đáng đồng tiền bỏ ra, dù không biết ăn có hết không. Có người liên tục lấy hết món này tới món khác, ăn không hết bỏ thừa mứa trông rất phản cảm.

Tại một nhà hàng buffet ở trung tâm Sài Gòn hồi sau tết có quảng cáo giảm giá 30%-50%, “cua ghẹ không giới hạn”, tôi thấy một gia đình trẻ, vợ chồng chắc chưa tới 40 và hai cậu con trai khoảng trên dưới 10 tuổi chạy loanh quanh các bàn để thức ăn, tông vào cả những người đang lấy thức ăn, họ rất khó chịu nhưng cha mẹ chúng đang lo đi lấy tôm cua, hải sản, vừa chọn vừa nói: “Cho hai đứa nhỏ ăn hải sản thả giàn, chiều khỏi ăn. Mình ăn như vầy khỏi lỗ!”.


 

“Học ăn...” - không dễ

Không chỉ ăn buffet trưa/tối ở các nhà hàng, chúng ta bắt gặp nhiều cảnh khó coi, mà ngay bữa tiệc buffet khai mạc phòng tranh của một họa sĩ nghiệp dư giàu có ở Sài Gòn, khách mời đông đảo đủ thành phần, thức ăn bia rượu để đầy một bàn dài. Vậy mà tôi cũng bắt gặp một anh chàng “có vẻ nghệ sĩ” ăn uống nhồm nhoàm như đói từ bao giờ vậy. Hay các buổi buffet điểm tâm tại khách sạn - tiền ăn sáng tự chọn này khách sạn đã tính vào tiền thuê phòng nên có người nghĩ không ăn cũng tiếc, trong đó có tôi. Nhưng tại đây nhiều khi tôi cũng phải chứng kiến nhiều người liên tục lấy thức ăn, ăn vài miếng không ngon, bỏ đi lấy món khác. Các nhân viên phục vụ dù họ không nói ra nhưng chỉ nhìn nét mặt họ thấy họ có vẻ coi thường và khó chịu. Tôi đã đọc đâu đó chuyện người Việt ra nước ngoài, hình như là du lịch Thái Lan, mà cảm thấy rất buồn. Rằng nhà hàng buffet Thái dán thông báo bằng tiếng Việt khuyến cáo khách Việt nếu lấy thức ăn nhiều quá ăn không hết sẽ bị phạt trả thêm tiền.

Xin chép ra đây vài gợi ý của một nguời bạn đã từng đi ăn buffet... mòn răng: Muốn đi ăn buffet nên đi vài ba người, có thời gian rảnh rỗi ít ra vài ba tiếng để vừa ăn chậm rãi vừa trò chuyện mới thú vị. Trước khi chọn thức ăn nên đi một vòng ngó qua các món ăn, nghĩ xem ăn cái nào, lấy vừa đủ ăn - thậm chí thiếu một chút để còn ăn món khác. Khi lấy thức ăn cũng phải trật tự, chờ đến lượt mình, không chen lấn...

PH.Đ.NGUYÊN CHƯƠNG